Food Allergy

TL;DR. Dị ứng thức ăn là phản ứng qua trung gian miễn dịch phổ biến với thành phần khẩu phần gây ngứa quanh năm, vấn đề da và đôi khi tiêu hóa; chẩn đoán và quản lý dựa trên chế độ loại trừ nghiêm ngặt.

Ngứa là dấu hiệu phổ biến nhất của dị ứng thức ăn ở chó và mèo.

Đó là gì?

Dị ứng thức ăn (quá mẫn với thức ăn) là phản ứng qua trung gian miễn dịch với thực phẩm hoặc phụ gia. Hệ miễn dịch nhận nhầm thành phần vô hại thành mối đe dọa và viêm chủ yếu da và đường tiêu hóa. Khác dị ứng theo mùa, dấu hiệu không theo mùa và kéo dài quanh năm.

Cần phân biệt idiosyncrasy và không dung nạp không miễn dịch, có thể trông giống:

"Food idiosyncrasy A non-immune mediated reaction to a food component that causes clinical signs resembling an immune-mediated reaction to food (food allergy). Food intolerance Non-immunological mediated condition that may be the result of e. g. metabolic deficit."

Phản ứng độc do đủ lượng chất độc là khác.

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ

Thường liên quan protein hoặc phụ gia thức ăn công nghiệp với phơi nhiễm lâu. Phổ biến ở chó và mèo; có thể xuất hiện mọi lứa tuổi. Không có khuynh hướng giống được ghi nhận.

Dấu hiệu cần theo dõi

Dấu chính

• Ngứa: gần 100% ca; toàn thân hoặc khu trú, đôi khi chỉ viêm tai tái phát.

"The predominant clinical sign in dogs and cats (almost 100% of the cases) is pruritus (itching)... The pruritus can be generalised or localised, sometimes being restricted to recurrent otitis."

Thường gặp

• Viêm tai ngoài, ban sẩn, rụng lông, viêm da dạng hạt kê (mèo), ban đỏ, xước, vảy và vảy cứng.

Thỉnh thoảng

• Tiêu chảy và nôn, đầy hơi, đi ngoài nhiều lần, mảng/u hạt eosinophil (mèo), dày da, tăng sắc tố.

Hiếm

• Mày đay, phù mạch (sưng mặt; cấp cứu nếu khó thở).

Viêm da, ban và rụng lông là dấu hiệu thứ phát thường gặp.

Cách thú y chẩn đoán

Trước hết loại atopy, ghẻ, Malassezia, viêm da nhiễm khuẩn, dị ứng bọ chét, dị ứng tiếp xúc, cheyletiella, chấy rận và nhiễm nang lông (nấm, Demodex).

Tiêu chuẩn vàng: chế độ loại trừ 8–12 tuần với protein thủy phân hoặc mới, không snack, đồ thừa hay thuốc có hương. Nếu cải thiện, thử thách với khẩu phần cũ; nếu triệu chứng quay lại thì xác nhận.

Chế độ loại trừ nghiêm ngặt với thức ăn chuyên biệt là tiêu chuẩn vàng chẩn đoán.

Lựa chọn điều trị

Dài hạn: tránh nghiêm ngặt dị nguyên và khẩu phần đầy đủ không chứa chất gây phản ứng.

Hàng đầu khi bùng phát

• Cyclosporine: ức chế miễn dịch trong viêm da dị ứng mạn nặng.

"Based on typical general practice demographics, every full-time small animal veterinarian should have approximately 20 to 30 patients that are no longer controlled with symptomatic therapy and need more aggressive treatment (allergy vaccine or cyclosporine)."

• Glucocorticoids: kiểm soát ngứa nhanh, ưu tiên ngắn hạn.

Tiên lượng

Tốt với chế độ nghiêm. Quản lý suốt đời; dù lượng dị nguyên nhỏ (snack, đồ thừa, phòng ngừa có hương) có thể kích hoạt lại.

Phòng ngừa

Không ngăn được khởi phát. Tránh bùng phát bằng chế độ nghiêm và không đồ ngoài không được phép.

Khi nào gọi thú y

Nếu gãi dai dẳng, vấn đề tai, rụng lông, ban hoặc dấu tiêu hóa mạn. Cấp cứu: sưng mặt đột ngột hoặc khó thở (phù mạch).

Nguồn

• Small-Animal-Dermatology-A-Color-Atlas-and-Therapeutic-Guide, pages 186, 192.
• fediaf-nutrition-2024, page 65.

My highlights & notes

New note