ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับปลา: ภาวะวิตกกังวลจากการแยกจากและความเหงาจากการถูกทิ้งให้อยู่ลำพัง

คำตอบอย่างรวดเร็ว

ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับปลา: ภาวะวิตกกังวลจากการแยกจากและความเหงาจากการถูกทิ้งให้อยู่ลำพัง

ปลาไม่เกิดภาวะวิตกกังวลจากการแยกจาก และไม่มีสิ่งที่เรียกว่าการฝึกให้ปลาอยู่ลำพัง ปลาที่ถูกทิ้งไว้ในตู้ขณะที่คุณไปทำงานไม่ได้รู้สึกเหงา ไม่ได้รู้สึกถูกทอดทิ้ง และไม่ได้รอคุณอยู่ที่หน้าตู้

สิ่งที่เจ้าของตีความว่าเป็นอาการเครียดในปลานั้น แทบจะเป็นเรื่องของคุณภาพน้ำ อุณหภูมิ ขนาดตู้ แสงไฟ หรือเพื่อนร่วมตู้ที่ไม่เหมาะสมเสมอ ซึ่งนั่นคือสิ่งที่คุณควรแก้ไข

• ภาวะวิตกกังวลจากการแยกจากเป็นความผิดปกติที่เกี่ยวข้องกับความผูกพันซึ่งอธิบายไว้ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่อยู่รวมกันเป็นสังคมและนกแก้วบางชนิด ไม่ใช่ในปลา
• การที่ปลาว่ายวนไปมาที่กระจกหน้าตู้มักเป็นปฏิกิริยาต่อภาพสะท้อนของตัวเอง เพื่อนข้างตู้ หรือคุณภาพน้ำที่ไม่ดี ไม่ใช่เพราะคุณไม่อยู่
• สายพันธุ์ที่ชอบอยู่รวมกันเป็นฝูงจะได้รับความเดือดร้อนหากถูกเลี้ยงไว้เพียงตัวเดียว แต่นั่นเป็นปัญหาเรื่องการจัดการจำนวนปลา ไม่ใช่ความผิดปกติทางความวิตกกังวล
• ปลาไม่สามารถถูกฝึกให้ทนต่อการอยู่ลำพังได้ เพราะการอยู่ลำพังไม่ใช่สิ่งที่ทำให้ปลาเครียด
• การไปเที่ยวระยะสั้นๆ ไม่จำเป็นต้องมีการเตรียมการทางอารมณ์ แต่จำเป็นต้องมีสภาพตู้ที่คงที่และแผนการให้อาหารที่เหมาะสม

ตัดสินใจภายใน 60 วินาที

ทำไมความเชื่อนี้ถึงแพร่หลาย

แนวคิดนี้แพร่กระจายเพราะถูกเขียนขึ้นสำหรับสุนัขแล้วถูกนำมาคัดลอกข้ามสายพันธุ์ผ่านเทมเพลตและโรงงานผลิตเนื้อหา

สุนัขสร้างความผูกพันกับผู้คน และความเครียดจากการแยกจากในสุนัขเป็นปัญหาด้านสวัสดิภาพที่แท้จริงและได้รับการอธิบายไว้ชัดเจน พร้อมด้วยโปรโตคอลการฝึกที่รองรับ

แต่ไม่มีสิ่งใดที่นำมาใช้กับปลาได้ สมองและชีวิตทางสังคมของปลาถูกจัดระเบียบตามเพื่อนร่วมฝูง อาณาเขต อาหาร และการหลีกเลี่ยงผู้ล่า ไม่มีความกลไกใดๆ ที่ทำให้การที่คุณออกไปทำงานถูกรับรู้ว่าเป็นการสูญเสีย

เหตุผลที่สองที่ทำให้ความเชื่อนี้แพร่กระจายคือ ปลาแสดงปฏิกิริยาต่อผู้คนอย่างเห็นได้ชัด ปลาหลายตัวจะรีบว่ายมาที่หน้าตู้เมื่อมีใครเดินผ่าน

นั่นคือการเรียนรู้โดยการวางเงื่อนไข (Classical association) เช่นเดียวกับเหตุผลที่ปลาเรียนรู้ที่จะว่ายขึ้นมาผิวน้ำเมื่อเปิดฝาตู้ มันคือการเรียนรู้ ไม่ใช่ความผูกพัน และไม่ได้บ่งบอกอะไรเลยว่าปลาจะรู้สึกอย่างไรเมื่อไม่มีใครอยู่บ้าน

ปลาต้องการเพื่อนจริงๆ เพื่ออะไร

สายพันธุ์มีความแตกต่างกัน และนี่คือจุดที่คำแนะนำด้านสวัสดิภาพที่แท้จริงมีความสำคัญ

สายพันธุ์ที่ชอบอยู่รวมกันเป็นฝูงต้องการจำนวนสมาชิก

ปลาเตตร้า ราสบอร่า ดานิโอ คอรีดอรัส และปลาบาร์บหลายชนิดถูกสร้างมาให้อยู่เป็นกลุ่ม หากอยู่ลำพังหรืออยู่กันแค่ 2-3 ตัว พวกมันจะแสดงอาการเดียวกับที่เจ้าของเรียกว่าความวิตกกังวล เช่น การซ่อนตัว สีซีด การไม่ยอมกินอาหาร และการว่ายไปมาอย่างตื่นตระหนก

การเพิ่มจำนวนปลาชนิดเดียวกันมักจะแก้ปัญหานี้ได้ภายในไม่กี่วัน นั่นคือการจัดการจำนวนปลา ไม่ใช่การฝึก

สายพันธุ์ที่มีอาณาเขตต้องการพื้นที่และที่กำบังสายตา

ปลาหมอสี ปลากัด และปลาเกอร์รามี่หลายชนิดไม่ได้ต้องการเพื่อน การเลี้ยงพวกมันรวมกับเพื่อนร่วมตู้ที่ไม่เหมาะสมจะทำให้เกิดความเครียดเรื้อรังซึ่งดูเหมือนความกลัวการอยู่ลำพัง แต่จริงๆ แล้วเป็นปัญหาในทางตรงกันข้าม

สายพันธุ์ที่ชอบอยู่ลำพังควรปล่อยให้อยู่ลำพัง

ปลากัดเพศผู้ที่ถูกเลี้ยงไว้ลำพังในตู้ที่มีขนาดเหมาะสม มีเครื่องทำความร้อนและระบบกรอง ไม่ได้รู้สึกเหงา การเพิ่มเพื่อนเข้าไปเพื่อรักษาความเหงาที่จินตนาการขึ้นมาเอง เป็นสาเหตุที่พบบ่อยและหลีกเลี่ยงได้ของอาการบาดเจ็บ

สิ่งที่เจ้าของเข้าใจผิดว่าเป็นความวิตกกังวล

การฮุบอากาศที่ผิวน้ำ

เกิดจากออกซิเจนที่ละลายในน้ำต่ำหรือเหงือกอักเสบจากแอมโมเนีย น้ำที่อุ่นจะเก็บออกซิเจนได้น้อยลง ดังนั้นอาการนี้จึงปรากฏในสภาพอากาศร้อนและหลังจากเครื่องทำความร้อนทำงานผิดปกติ

การว่ายวนที่กระจกหน้าตู้

มักเกิดจากภาพสะท้อนที่ผิวด้านในของกระจก ตู้ที่เล็กเกินไปสำหรับสายพันธุ์นั้นที่จะกลับตัวได้อย่างสะดวก หรือปลาตัวใหม่ที่ยังไม่คุ้นเคยกับสถานที่

การซ่อนตัวตลอดทั้งวัน

เป็นเรื่องปกติสำหรับสายพันธุ์ที่ออกหากินกลางคืนและสายพันธุ์ขี้อาย จะถือว่าผิดปกติหากเกิดขึ้นกะทันหันในปลาที่เคยว่ายน้ำปกติ ซึ่งชี้ไปที่คุณภาพน้ำ เพื่อนร่วมตู้ตัวใหม่ หรืออาการป่วย

การปฏิเสธอาหาร

เป็นหนึ่งในสัญญาณแรกๆ ของการเจ็บป่วยในปลา และเป็นสิ่งสุดท้ายที่ควรนำไปสรุปว่าเป็นเรื่องของอารมณ์

สิ่งที่ควรทำแทนการฝึกให้อยู่ลำพัง

วงจรแสงไฟที่คาดเดาได้และอุณหภูมิที่คงที่ ช่วยปลาได้มากกว่าการมีปฏิสัมพันธ์ใดๆ ในช่วงที่คุณไม่อยู่

สิ่งที่ไม่ควรทำ

อย่าทิ้งก้อนอาหารสำหรับวันหยุดไว้ในตู้ขนาดเล็กโดยไม่ทดสอบก่อน ก้อนอาหารหลายชนิดละลายไม่สม่ำเสมอและทำให้น้ำเน่าเสีย

อย่าขอให้ผู้ช่วยให้อาหารโดยกะปริมาณด้วยสายตา ให้เตรียมอาหารแบ่งใส่ภาชนะเล็กๆ ไว้ล่วงหน้า มื้อละหนึ่งภาชนะ เพื่อที่จะได้ไม่มีอะไรให้ต้องกะเกณฑ์

อย่าเพิ่มกระจก ของเล่นลอยน้ำ หรือเพื่อนร่วมตู้เพื่อให้เป็นเพื่อน กระจกจะกระตุ้นให้ปลากัดและสายพันธุ์ที่มีอาณาเขตแสดงพฤติกรรมก้าวร้าวซ้ำๆ ซึ่งถือเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดความเครียดมากกว่าจะเป็นการเพิ่มคุณภาพชีวิต

อย่าตีความการที่ปลาว่ายมาที่กระจกตู้ว่ามันต้องการคุณ การให้อาหารทุกครั้งที่ปลาทำเช่นนั้นจะนำไปสู่การให้อาหารมากเกินไป

เมื่อไหร่ที่ควรได้รับความช่วยเหลือ

ติดต่อสัตวแพทย์ด้านสัตว์น้ำหรือสัตว์แปลก หรือร้านขายปลาตู้ที่มีประสบการณ์ หากพบเหตุการณ์ต่อไปนี้:

• ปลาหลายตัวแสดงอาการครีบลู่ สีซีด หรือฮุบอากาศที่ผิวน้ำพร้อมกัน
• ปลาปฏิเสธอาหารมานานกว่า 2-3 วัน
• มีบาดแผลที่มองเห็นได้ มีคราบเหมือนสำลี หรือครีบฉีกขาด
• ผลการตรวจสอบน้ำปกติแต่พฤติกรรมยังคงแย่ลงเรื่อยๆ

นำตัวเลขการทดสอบน้ำ ปริมาตรของตู้ และระยะเวลาที่เปิดตู้มา พร้อมรายการจำนวนปลาทั้งหมด และวันที่ล่าสุดที่มีการเพิ่มปลาใหม่เข้าไป เมื่อปลาหลายตัวได้รับผลกระทบพร้อมกัน สาเหตุเกือบทั้งหมดมักมาจากน้ำหรือปลาที่เพิ่งเพิ่มเข้ามาใหม่ ไม่ใช่จากตัวปลาเอง