Problemen bij het vervellen van reptielen: schilferige huid, achtergebleven vervelling en vastzittende oogkapjes

Kort antwoord

Problemen bij het vervellen van reptielen: schilferige huid, achtergebleven vervelling en vastzittende oogkapjes

Reptielen krijgen geen roos en niets op een reptiel zou geborsteld moeten worden. Wat eruitziet als een schilferige huid of schilfers is bijna altijd een vervelling.

Gezonde reptielen vervellen. De vraag is nooit of de huid loslaat, maar of dit schoon en volgens schema gebeurt. Onregelmatige, vastzittende of eindeloos schilferende huid wordt dysecdysis genoemd en is eerder een signaal over de leefomgeving dan een huidziekte.

• Een schilferige huid bij een reptiel is vervellingshuid, geen roos.
• Slangen vervellen normaal in één stuk, hagedissen vervellen normaal in flarden.
• Achtergebleven vervelling op tenen, de staartpunt en rond de ogen is het deel dat echte schade veroorzaakt.
• De gebruikelijke oorzaken zijn luchtvochtigheid, hydratatie, temperatuur, voeding en mijten.
• Trek, pluk of pulk nooit aan huid die niet klaar is om los te laten.

:::danger
Achtergebleven vervelling rond een teen of staartpunt werkt als een knellende band.

Naarmate het dier groeit, wordt de gedroogde ring strakker en snijdt deze de bloedtoevoer af. Elk seizoen gaan hierdoor tenen en staartpunten verloren. Als er een knellende band van oude huid aanwezig is, behandel dit dan als urgent in plaats van cosmetisch.
:::

Beslis in 60 seconden

Waarom de huid van reptielen zich zo gedraagt

De huid van reptielen heeft een buitenste keratine-laag die niet kan uitrekken om de groei bij te houden. In plaats van dat deze continu afschilfert zoals bij zoogdieren, wordt de huid in volledige cycli vervangen.

Vóór een vervelling vormt zich een nieuwe laag eronder en opent zich een met vloeistof gevulde splitsingszone tussen de oude en nieuwe huid. Die vloeistof zorgt ervoor dat het dier er dof uitziet en maakt de ogen van een slang troebel.

Wanneer de scheiding voltooid is, laat de oude laag los. Slangen kruipen er meestal in één omgekeerd stuk uit. De meeste hagedissen laten de huid in flarden over meerdere dagen los. Gekko's eten de vervelling vaak op terwijl deze loskomt.

Het hele proces hangt af van voldoende water in het weefsel en in de lucht. Als er een tekort is, scheidt die splitsingslaag niet schoon en droogt de oude huid op zijn plek vast.

Dat is het mechanisme achter bijna elke klacht over vervellen. Het is veel vaker een probleem van water en omgeving dan een huidinfectie.

Hoe een normale vervelling eruitziet

Kleuren worden flets en het patroon verliest contrast. Bij slangen en veel gekko's worden de ogen melkachtig of blauw en een paar dagen later weer helder.

De eetlust neemt vaak af. Veel reptielen verstoppen zich meer en sommige worden defensiever omdat hun zicht beperkt is.

Dan laat de huid los, meestal beginnend bij de neus of lippen, en het dier wrijft tegen decoratie om de huid los te werken.

Het belangrijkste deel is het einde, niet het begin. Controleer de vervelling zelf zodra deze los is.

Bij een slang zoekt u naar beide oogkapjes als heldere schijfjes in de vervelling en controleert u of de staartpunt aanwezig is. Bij een hagedis controleert u de tenen, de staartpunt en de huid rond de oren en ogen op het dier zelf.

De frequentie varieert per Leeftijd, soort en groeisnelheid. Een snelgroeiend jong dier vervelt veel vaker dan een volwassen dier. Wat telt is het patroon voor uw individuele dier.

Veranderingen die betekenen: onderneem vandaag actie

Oude huid zit nog steeds vast enkele dagen na de vervelling.

Dit is achtergebleven vervelling. Het lost niet vanzelf op en de volgende cyclus zal zich eroverheen leggen.

Ondoorzichtige of gerimpelde kapjes over de ogen.

Achtergebleven oogkapjes zijn werk voor de dierenarts. Pogingen om deze thuis op te tillen resulteren er routinematig in dat het hoornvlies meekomt.

Een band van oude huid rond een teen, een ledemaat of de staart.

Dit is het hierboven beschreven knellende patroon. Verlies van lichaamsdelen volgt als de huid niet wordt losgemaakt.

Huid die elke cyclus in kleine, rafelige stukjes loskomt, ondanks een correcte luchtvochtigheid.

Herhaaldelijke dysecdysis bij een goed verzorgd dier wijst op iets systemisch: uitdroging, ondervoeding, interne parasieten, lever- of schildklierziekte of littekenweefsel van een oude brandwond.

Kleine donkere stipjes die bewegen in de drinkbak of zich verzamelen onder de kin en rond de ogen.

MIjten beschadigen de huid en verstoren de vervelling, en ze vermenigvuldigen zich snel.

De routine die slechte vervellingen voorkomt

Wat u nooit moet doen

Borstel een reptiel niet. Er is geen verzorgingsroutine voor een geschubde huid en schuren beschadigt deze.

Trek, pulk of pluk niet aan huid die nog niet klaar is. Huid die weerstand biedt, zit nog vast aan levend weefsel eronder, en het forceren ervan laat rauwe plekken achter die littekens vormen en voor altijd slecht zullen vervellen.

Gebruik geen menselijke vochtinbrengende middelen, oliën of gemedicineerde shampoos. Deze verstoppen het huidoppervlak en verschillende ingrediënten zijn niet veilig voor reptielen.

Pas geen algemeen mijtenproduct toe dat bedoeld is voor een andere diersoort. De Dosis en veiligheid verschillen en reptielen zijn gevoelig voor diverse veelvoorkomende insecticiden.

Ga niet simpelweg overmatig sproeien in de hoop dat het helpt. Constant nat substraat met slechte ventilatie veroorzaakt schubrot en luchtweginfecties, wat een erger probleem is dan waar u mee begon.

Wanneer u hulp moet inschakelen

Bezoek deze week een dierenarts met ervaring met reptielen voor achtergebleven oogkapjes, achtergebleven vervelling die niet loslaat nadat de luchtvochtigheid is gecorrigeerd, of een tweede slechte vervelling achter elkaar.

Ga dezelfde dag nog voor een knellende huidring, een teen of staartpunt die donker, gezwollen of koud is, of enige open, vochtige of vies ruikende huid.

Neem uw luchtvochtigheids- en temperatuurmetingen mee, de soort en Leeftijd, de vervellingsdata, het dieet, de UVB-opstelling en leeftijd van de lamp, en foto's van het aangedane gebied en van de laatste vervelling zelf.

Het Dossier over de leefomgeving identificeert de oorzaak meestal sneller dan het onderzoeken van het dier zelf, omdat een mislukte vervelling bijna altijd de omgeving is die via de huid een probleem meldt.