Er bestaat geen tandenborstel voor reptielen: wat houdt de bek van een reptiel echt gezond

Snel antwoord

Er bestaat geen tandenborstel voor reptielen: wat houdt de bek van een reptiel echt gezond

Er bestaat geen tandenborstel voor reptielen en ook geen reptielentandpasta. Niets in de bek van een reptiel hoort thuis gepoetst, geschraapt, gedept of afgeveegd te worden.

Dat betekent niet dat reptielen nooit problemen met de bek hebben. Mondziekten komen veel voor, vooral bij baardagamen en kameleons, en ze zijn meestal al ver gevorderd tegen de tijd dat het Baasje het opmerkt.

De routine voor thuis die wel werkt, is een wekelijkse blik op de mondlijn en de kaak van buiten het verblijf, plus zorgen dat het dieet en de omgeving in orde zijn, zodat het probleem niet ontstaat.

• Mondziekten bij reptielen worden veroorzaakt door het dieet, de temperatuur, de luchtvochtigheid en calcium, niet door hygiëne.
• Sommige hagedissen krijgen wel degelijk tandvleesaandoeningen, maar het is niet de versie van zoogdieren en het wordt niet op dezelfde manier behandeld.
• Schildpadden hebben een bek, die overgroeit wanneer het dieet te zacht is.
• Slangen hebben een specifieke aandoening, infectieuze stomatitis, die apart behandeld wordt.
• Forceer nooit de bek van een reptiel open om deze te inspecteren.

:::danger
Forceer de bek van een reptiel niet open en breng er geen voorwerpen in.

De kaakstructuren zijn delicaat, het weefsel scheurt gemakkelijk en de schaafwond creëert precies de ingang die een infectie nodig heeft. Een foto die van buitenaf is genomen is voldoende voor een eerste Bezoek aan de Dierenarts.
:::

Beslis in 60 seconden

Waarom poetsen het verkeerde model is

Gebitsverzorging bij zoogdieren bestaat omdat tanden van zoogdieren in kassen zitten, worden blootgesteld aan een speekselchemie die snel tandplak vormt, en een leven lang mee moeten onder een tandvleesrand die bacteriën vasthoudt.

De bek van reptielen werkt anders en ze verschillen ook onderling.

Slangen, gekko's, leguanen en varanen wisselen en vervangen voortdurend hun tanden. Een versleten of beschadigde tand wordt simpelweg vervangen, waardoor tandplak nooit de jaren krijgt die nodig zijn om schade aan te richten.

Baardagamen, andere agamen en kameleons vormen de uitzondering. Hun tanden zitten vast aan het kaakbot en worden nooit vervangen. Zachte voedselresten kunnen zich ophopen langs die lijn, het tandvlees ontsteken en uiteindelijk het bot bereiken.

Dat is een echte parodontitis, en het is de belangrijkste reden dat de mondgezondheid van reptielen überhaupt wordt besproken. Het is ook de reden waarom het antwoord een harder, droger en geschikter dieet is in plaats van een tandenborstel. Het poetsen van een acrodont-tandvleesrand beschadigt weefsel dat niet kan worden vervangen.

Schildpadden hebben helemaal geen tanden om je zorgen over te maken. Hun probleem is het tegenovergestelde: een snavel die sneller groeit dan dat deze afslijt wanneer het voedsel te zacht is.

Hoe een gezonde reptielenbek eruitziet

Doe dit van buiten het verblijf, bij goed licht, terwijl het dier rust. Het is niet nodig om het vast te houden.

De bek moet volledig sluiten, waarbij de boven- en onderkaaklijnen over de volledige lengte gelijkmatig op elkaar aansluiten. Geen opening, geen uitstulping, geen asymmetrie.

De kop moet van bovenaf en vanaf beide zijkanten symmetrisch zijn. Zwelling aan één kant is van belang, ook als de bek nog wel sluit.

Waar de tandvleesrand zichtbaar is tijdens het gapen, moet het weefsel een consistente kleur hebben zonder donkere aanslag, zonder roodheid en zonder dat het zich terugtrekt van de tanden.

De snavel van een schildpad moet een schone rand hebben die gelijkmatig aansluit, zonder haak die over de onderkaak krult en zonder uitwaaiering aan de zijkanten.

De kaak moet stevig aanvoelen. Een onderkaak die onder lichte vingerdruk meegeeft, is een ernstige bevinding bij een jonge hagedis.

Eetlust is onderdeel van het onderzoek. Een dier dat naar voedsel toe gaat en dan aarzelt of het laat vallen, vertelt je vaak dat de bek pijn doet.

Veranderingen die betekenen dat je deze week moet handelen

Donkere aanslag of terugtrekkend tandvlees bij een acrodont-hagedis.

Dit is het klassieke beeld van parodontitis bij reptielen en het gaat niet vanzelf over.

Een overgroeide snavel bij een schildpad.

De snavel moet professioneel worden bijgewerkt en het dieet moet worden aangepast zodat het niet terugkeert.

Een zachte of buigzame onderkaak.

Dit wijst op metabole botziekte, wat eerder een probleem is met calcium, vitamine D3 en ultraviolette verlichting dan een probleem met de bek.

Weigeren van hard voedsel terwijl zacht voedsel wel wordt gegeten.

Hetzelfde patroon dat bij andere diersoorten tandpijn onthult, doet dat hier ook.

Elke zwelling in het gezicht of de kaak.

De pus van reptielen is stevig in plaats van vloeibaar, dus infecties vormen harde knobbels in plaats van dat ze leeglopen.

De routine die het voorkomt

Wat je nooit moet doen

Poets, schraap, dep of flos nooit de bek van een reptiel.

Gebruik geen mondwater, antisepticum of verdund ontsmettingsmiddel voor mensen. Verschillende middelen zijn giftig voor reptielen en geen enkele lost de onderliggende oorzaak op.

Knip thuis niet zelf de snavel van een schildpad bij met een tang of vijl. De snavel heeft een bloedtoevoer en een zenuwbaan.

Probeer geen aanslag langs de tandvleesrand van een hagedis weg te krabben. Je verwijdert dan gezond weefsel samen met de aanslag.

Ga er niet vanuit dat het dier in orde is omdat het nog steeds eet. Reptielen verbergen pijn in de bek goed en blijven eten tot in een vrij vergevorderd stadium van de ziekte.

Wanneer hulp zoeken

Neem dezelfde dag contact op met een in reptielen gespecialiseerde Dierenarts bij een bek die niet sluit, een zachte of misvormde kaak, zwelling in het gezicht of bloedingen uit de bek.

Boek deze week een afspraak voor verkleuring van het tandvlees, terugtrekkend tandvlees, een overgroeide snavel of een reptiel dat harder voedsel is gaan weigeren.

Neem je metingen van temperatuur en luchtvochtigheid mee, het type ultraviolette lamp en de Leeftijd daarvan, een volledige lijst van alles wat het dier eet inclusief traktaties, je supplementenroutine en foto's van de bek die van buitenaf zijn genomen. De meeste Dierenartsen voor reptielen willen de verzorgingsgegevens weten voordat ze het dier onderzoeken, omdat daar meestal de oorzaak ligt.